{"id":46306,"date":"2021-12-13T11:15:55","date_gmt":"2021-12-13T11:15:55","guid":{"rendered":"https:\/\/wydawnictwo.ug.edu.pl\/ksiegarnia-online\/uncategorized\/reguly-i-iluzje-fiskalne-w-polsce-ujecie-prawnofinansowe\/"},"modified":"2026-02-11T14:05:40","modified_gmt":"2026-02-11T14:05:40","slug":"reguly-i-iluzje-fiskalne-w-polsce-ujecie-prawnofinansowe","status":"publish","type":"product","link":"https:\/\/wydawnictwo.ug.edu.pl\/en\/ksiegarnia-online\/prawo-i-administracja\/reguly-i-iluzje-fiskalne-w-polsce-ujecie-prawnofinansowe\/","title":{"rendered":"Regu\u0142y i iluzje fiskalne w Polsce. Uj\u0119cie prawnofinansowe"},"content":{"rendered":"","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>We wsp\u00f3\u0142czesnych demokracjach istniej\u0105 liczne czynniki polityczno-instytucjonalne, kt\u00f3re sprawiaj\u0105, \u017ce prowadzona przez w\u0142adze publiczne polityka nie d\u0105\u017cy do maksymalizacji u\u017cyteczno\u015bci spo\u0142ecznej. G\u0142\u00f3wnym powodem takiego stanu rzeczy jest brak poczucia prywatnej wsp\u00f3\u0142odpowiedzialno\u015bci za stan finans\u00f3w publicznych ze strony pojedynczych obywateli. Jednocze\u015bnie asymetria informacji powoduje, \u017ce nie s\u0105 oni dostatecznie \u015bwiadomi istnienia i roli d\u0142ugookresowych ogranicze\u0144 bud\u017cetowych. W konsekwencji buduj\u0105 sobie fa\u0142szywe wyobra\u017cenie na temat mo\u017cliwych wariant\u00f3w demokratycznego wyboru, czyli podlegaj\u0105 iluzji fiskalnej. Skutkuje to permanentnym deficytem bud\u017cetowym, kt\u00f3ry prowadzi do szybkiej akumulacji zad\u0142u\u017cenia. Okoliczno\u015bci te stanowi\u0105 najwi\u0119ksze wyzwanie dla stabilno\u015bci fiskalnej, kt\u00f3r\u0105 nale\u017cy uzna\u0107 za dobro publiczne warunkuj\u0105ce zr\u00f3wnowa\u017cony rozw\u00f3j spo\u0142eczno-gospodarczy, a tym samym wymagaj\u0105ce szczeg\u00f3lnej ochrony. Uzasadnia to stworzenie takich rozwi\u0105za\u0144 instytucjonalnych, kt\u00f3re zabezpiecza\u0142yby interesy obywateli danego kraju przed konsekwencjami nadmiernie rozlu\u017anionej polityki fiskalnej. Rozwi\u0105zania te \u2013 stanowi\u0105ce obszern\u0105 i wewn\u0119trznie zr\u00f3\u017cnicowan\u0105 grup\u0119 \u2013 okre\u015bla si\u0119 wsp\u00f3lnym mianem \u201eregu\u0142 fiskalnych\u201d. W og\u00f3lnym za\u0142o\u017ceniu w\u0142adze publiczne poddawane ograniczeniom wynikaj\u0105cym z tych regu\u0142 powinny wdra\u017ca\u0107 reformy zmierzaj\u0105ce do poprawy stanu finans\u00f3w publicznych. W praktyce mo\u017cna si\u0119 jednak spotka\u0107 z dzia\u0142aniami polegaj\u0105cymi na rozlu\u017anianiu tych ogranicze\u0144. W tym celu w\u0142adze publiczne dostosowuj\u0105 kszta\u0142t regu\u0142 fiskalnych do bie\u017c\u0105cych potrzeb politycznych lub te\u017c obchodz\u0105 te regu\u0142y poprzez budowanie iluzji fiskalnych. Ten ostatni skutek mo\u017cna osi\u0105gn\u0105\u0107 mi\u0119dzy innymi poprzez dzia\u0142ania z zakresu kreatywnej rachunkowo\u015bci. Niestety oba przywo\u0142ane instrumenty s\u0142u\u017c\u0105ce rozlu\u017anieniu ogranicze\u0144 wynikaj\u0105cych z regu\u0142 fiskalnych s\u0105 od lat wykorzystywane przez polskie w\u0142adze publiczne. Rodzi to konieczno\u015b\u0107 opracowania za\u0142o\u017ce\u0144 nowych rozwi\u0105za\u0144 instytucjonalnych, kt\u00f3re sta\u0142yby na stra\u017cy stabilno\u015bci fiskalnej w Polsce.<\/p>\n","protected":false},"featured_media":17282,"template":"","meta":{"_acf_changed":false},"journal":[],"rodzaj":[7074],"seria":[],"product_brand":[],"product_cat":[6932],"product_tag":[7534],"class_list":{"0":"post-46306","1":"product","2":"type-product","3":"status-publish","4":"has-post-thumbnail","6":"rodzaj-ksiazki","7":"product_cat-prawo-i-administracja","8":"product_tag-przemyslaw-panfil","9":"pa_rok-wydania-2021-en","11":"first","12":"instock","13":"taxable","14":"shipping-taxable","15":"purchasable","16":"product-type-simple"},"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wydawnictwo.ug.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/product\/46306","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/wydawnictwo.ug.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/product"}],"about":[{"href":"https:\/\/wydawnictwo.ug.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/product"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wydawnictwo.ug.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/17282"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wydawnictwo.ug.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=46306"}],"wp:term":[{"taxonomy":"journal","embeddable":true,"href":"https:\/\/wydawnictwo.ug.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/journal?post=46306"},{"taxonomy":"rodzaj","embeddable":true,"href":"https:\/\/wydawnictwo.ug.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/rodzaj?post=46306"},{"taxonomy":"seria","embeddable":true,"href":"https:\/\/wydawnictwo.ug.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/seria?post=46306"},{"taxonomy":"product_brand","embeddable":true,"href":"https:\/\/wydawnictwo.ug.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/product_brand?post=46306"},{"taxonomy":"product_cat","embeddable":true,"href":"https:\/\/wydawnictwo.ug.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/product_cat?post=46306"},{"taxonomy":"product_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wydawnictwo.ug.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/product_tag?post=46306"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}